Elandsgracht 78            1016 TZ Amsterdam
J.J. Kuyper Aardewerk, Glas en Porselein
1887-1984

De aardewerk-, glas- en porseleinwinkel van de firma J.J. Kuyper op de Elandsgracht 78 haalde net niet de honderd jaar.. De geschiedenis van deze bijzondere buurtwinkel gaat terug tot 1887, toen Johannes Jurriaan Kuyper een water- en vuurwinkeltje overnam op de Elandsgracht 80. Aanvankelijk werkte Jan Kuyper in de suikerfabriek aan de Haarlemmerweg, waar in 1887 een staking uitbrak. Meedoen wilde hij niet, zo luidt het verhaal, maar stakingsbreker wilde hij ook niet zijn. Vandaar dat hij ontslag nam en in datzelfde jaar zijn intrek nam in het al bestaande winkeltje op de Elandsgracht. Een echt florissante nering kan het niet geweest zijn, maar toen in 1891 de gracht werd gedempt en er ruim plaats kwam voor de groente- en fruitmarkt, braken er ook voor hem betere tijden aan. De groente- en fruitwinkeliers kwamen hier dagelijks vanaf ’s morgens half vier hun voorraden aanvullen en omstreeks die tijd ging ook het winkeltje open. Heet water en vurige kooltjes waren geliefde artikelen voor de marktkooplui. Voor zover de herinnering van de familie destijds reikte, stonden de vuurpotten op een overdekt, betegeld plaatsje achter de winkel. Ze werden gestookt met baggerturf. De turf kwam uit Drenthe, zo gewaardeerd om zijn hoge kwaliteit. Op de vuurpotten werd het water verhit en een emmer vol kostte een halve cent in die tijd. De gedeeltelijk verbrande turf werd met een tang onder uit de vuurpot gehaald en vervolgens in een 1 meter hoge doofpot gedaan. Na afkoeling werden de half verbrande vierkante stukjes turf, 10 cm lang en 4 cm dik, in kistjes bewaard en tot de winter op zolder gezet. In de jaren vijftig van de vorige eeuw werd de winkel uitgebreid met het naastgelegen pand nr. 78, op de hoek van de Hazenstraat. De nieuwe winkel was qua uiterlijk niet te vergelijken met het oorspronkelijke water- en vuurwinkeltje. De nadruk lag nu op het vele aardewerk en op de drogisterij, die in het souterrain een plaats kreeg.

Vier generaties uit één familie hebben hier hun zaken gedaan. In 1984 besloot de familie de zaak op te heffen. De supermarkten in de buurt maakten het handhaven van een drogisterij inclusief schoonmaakartikelen onaantrekkelijk. En de belangstelling voor het bijzondere aardewerk nam ook af. Sindsdien is hier de Patisserie van Arnold Cornelis gevestigd. (juli 2010)

Lees verderTerug naar homepage